Egun haundi bat.

Sarrera honetan protagonistak ez dira nik egindako ogiak, ezta neu ere ez.

Egun honen zain nengoen, aspaldi. Egunero ikusten ditudan "enan@" hoiekin nire blog honetan sarrera bat jartzea nahi nuen. San Andres (Eibarko patroia) eguna, azaroaren 30an da baina, Ikastolan bezperetan ospatzen dugu.

Urtero ospatzen den egun haundia da. Umeentzat ondo pasatzeko eguna eta besteontzat ere. Baserritarrez jantzita etortzen dira eta ez daukate klaserik; iuuupiiiiii!!!!

Ikastolara heldu nintzenean, egunasentia, argazkietan ikusten den bezala zegoen. Egun polita zetorrela zirudien eta horrela izan zen.

Argazkiak ikustea besterik ez dago, lana toki pribilegiatu baten egiten dudala jakiteko. Naturaren erdian, Eibartik bi kilometro eta erdira, Arrateko bidean. Alde hortatik behintzat kriston zortea dut, dudarik gabe.

Zer egiten dute umeak eta irakasleak egun horretan?

Hasi, egun batzuk lehenago hasten dira. Badakizue, antolakuntza: barazkiak, opilak, tresna zaharrak eta halakoak ekarri, azoka dotore bat ipintzeko. Bertsoak, abestiak, dantzak eta abar entseiatu, egun horretan dena ondo atera dadin.

Zergatik? ba, gehien maite dituzten pertsonak etortzen direlako. Gurasoak, aittitta-amamak, anai-arrebak, senideak. Dena ondo atera behar da, inpresionatu behar dituztelako.

Nik, lortzen dutela esango nuke.

Ikastola gainezka egoten da, jendea barra-barra. Edonon topatu ditzakezu, pasiloetan, geletan, komunetan ... Nik ez dakit zenbat pertsona elkartu gaitezken. 700/800, gehiago? ez dakit...

Hamabiak inguruan azaltzen dira. Hasteko, agurra dantzatzen diete ondoren, mailaz maila batzuk abestiak, beste batzuk bertsoak, eta abar... denak, oso ondo prestatuak. Esan bezala, egun haundia.

Bukatu ondoren umeak bazkaltzera jaisten dira eta bisitariak tripa zorriak isilaraztera zerbait janez.

Eta zerbait horren barruan, zer gauza daude? Ba, beste gauza batzuen artean, TALOAK.

Zer pentsatzen zenuten ba? Hamabiak arte ez dutela ezer egiten ala? Oso langileak dira, jeje.

4., 5. eta 6. mailakoek, irakasle batzuen laguntzaz, prestatzen dituzte. Batzuk, kriston talo dotoreak, beste batzuk ez hainbeste baina, denak goxoak, ze demontre!!! 500 bat talo edo gehiago, badaukate meritua....!! ez zaudete ados nirekin?. Bien bitartean txikiek, marrazkiak eta halakoak egiten dituzte gela txukuntzeko eta bisitariei erakusteko. Eurek ere oso langileak direlako.

Taloak egiteko osagai hauek erabili zituzten:

Artoirina

Galirin apur bat (hau tranpa pixkat bada, baina beeno...)

Ur beroa

Gatza

Ez ditut kopuruak jarri ez nituelako pisatu.

Sukaldean txorizoa egosten zuten bitartean umeak, irakasleen laguntzarekin orea egiten hasi ziren.

Irina mahai gainera bota eta sumendi bat egin, gatza eta ura gehitu. Atzamarrekin nahastu. Oratu, orea leuna egon arte. Estali (ez da beharrezkoa) momentutxo baten. Oretik, zatiak hartu, forma zilindrikoa eta zapal zapala eman. Ondo berotuta dagoenean zartaginera bota eta eginda daudenean atera. Txorizoa ipini eta ñam ñam.

Hori egin nuen nik, ñamñamñam. Redio!! Ze, goxoa!!!!

Arratsaldean, herri kirolak eta jolasak. Ondo, ezta? Ez didazue esango ez dela egun haundia, e?

Zeeer?, zuek egun haundiagoa prestatzeko gai zaretela? Ez dut uste.

Sarrera hau egun horretan parte hartu zuten guztiei eskaintzen diet.

Muxu bana denontzat.

Urte askooootarako

eta nik bertan ikusteko.

Hilaren 17an, Amaiaren urtebetetzea izan zen eta ospatu beharra zegoen. Igandean koinatuak eta loibak etorri ziren. Koinatuak etortzen direnean, ogia egin behar diet, loibei berriz, postrea. Ogia, edozein izan daiteke, postrea ez. Postrea, eurek esandakoa. Oraingo honetan, gazta tarta eta donutsak.

Ostiralean, espelta irinarekin, hiru ogi egin nizkien. Hemen, euretariko bat.

Errezeta hemen daukazue eta hemen hobetuta.

Igandean, donutsak eta gazta tarta.

Bainaaa, onena ezustekoak izaten dira eta nik larunbatean egindako bat, gordeta neukan.

Zein? Hau.

Eta, hori zer da? Ba, hau Dan Leppard-en Lard Cake da. Hik ez dakik ingelesa barren, esango duzue batzuk eta halaxe da. Baina, lagun onak bai. Kasu honetan, laguna dudan Tebak, errezetaren fotokopia bidali zidan. Sarean dauden lau itzultzaile zabaldu eta itzuli egin nuen. Nola, suposatzen duzue ezta? Itzulpena berari bidali nion eta zuzenketa batzuk ondoren, berriz nere eskuetan neukan.

Osagaiak:

Galirin zuria 500gr.

Ama orea 200gr.

Ura 250gr. 20 gradutara.

Gatza 13gr.

2 koilaratxo eta erdi legami freskoa, birrinduta. (10gr.)

Txerri gantza 150gr.

Azukre-hauts 150gr.

Intxaur muskatu arraspatua

2 koilara azukre-hauts hautseztatzeko.

Bol baten, irina eta gatza nahastu. Beste baten, ama orea, ura eta legami freskoa irabiatu. Likidoa, beste bol-era bota eta nahastu ore leuna eta likina eduki arte. Estali eta hamar minutu laga egonean. Lan-gainazala olioztatu eta hamar segunduz oratu, bola forma eman, olioztatutako bol baten sartu, estali eta hamar minutu laga egonean. Orea atera eta operazio berbera egin, baina oraingoan atsedena ordu betekoa izango da, 21-25 gradutan. Oratzeko, Leppard-en oraketa laburrak erabili nituen.

Lan-gainazala irineztatu, orea luzatuz laukizuzen forma eman, 1,2 zentimetroko lodiera eduki arte. Gantza, xerra finetan moztu eta orearen bi herenetan zabaldu. Azukre-hautsa hautseztatu. Gero, beste herenarekin gantza eta azukrea duen erdia tapatu, eta beheko erdia goruntz tolestu (gutuna balitz bezala). Ore barruan, gantza eta azukre guztiz tapatuta geratu behar dira. Orea alde bietatik irineztatuta egon behar da, luzatu, berriz laukizuzena izan arte. Orea, hirutan tolestu berriz ere, estali eta toki fresku baten laga. Niri, hori ahaztu zitzaidan.

Orea, lan-gainazalean luzatu zentimetroko lodiera izan arte. Hegal batetik hasita, biribilduz, zilindro estu bat egin, estali eta 1o minutu laga.

Desmuntatzen den molde baten oinarria, landare-paperarekin forratu. Zorrotza dagoen zerbaitekin, zilindroari alde batetik bestera taxua eman. Orduan, mozketa goruntz begira jarriz oreari, molde oinarrian kiribil forma eman. Moldeari, landare-paperarekin forratuta hegalekoa ipini, estali eta ordu bete edo ia bikoiztu arte laga.

Labea, 200 gradutara aurretik berotu. Intxaur muskatua bota eta azukre-hautsa hautseztatu. Labearen erdian 20 minutuz labekatu ondoren tenperatura 175 gradutara jaitsi, eta beste berrogei minutu inguru eduki edo azalak marroi ilun kolorea izan arte, iaia erreta egongo balitz bezala. Parrilara pasatu baino lehenago, ordu laurden bat moldean bertan, hozten laga.

On egin.

Besarkada bat denontzat.

Sarrera hau, Amaiari eskaintzen diot. Muaka, muaka.

Tebari, mila esker merezi dituelako. Muxu bet politte.

Pain à l´ancienne (nire bertsioa).

Ogi honi kriston gogoa nion. Aspalditik, gainera.

Topatu ditudan errezeta guztietan erositako legamiarekin eginda azaltzen da. Nire asmoa, erositako legamia ahal dudan eta gutxien erabiltzea da. Ez naiz horren kontrakoa, nahi duenak erabiltzea dauka baina, nik ahal badut behintzat, ez dut erabiliko. Froga bat egin nuen eta ondo atera zitzaidan edo, hori uste dut.

Lan gutxi duen ogia da, berezitasun batzuk ditu. Adibidez, ura 4º. egon behar duela, hidratazio haundikoa dela. Ogi honen kasuan %80, etab.

Osagaiak:

Galirin zuria 250 gr.

Etxean egindako legamia 100 gr. (hau da berpiztuta neukana)

Ura 190 gr.

Gatza 7 gr.

Azukrea 3 gr.

Irina, gatza eta azukrea nahastu. Ura eta legamia gehitu. Oratu. Esaten dute ez dagoela oratu beharrik baina. nik egin nuen. Oso likidoa zegoen beraz, bolean bertan oratu nuen. Argazkian ikusi dezakezuenez, goruntz ateratzen da (pixkat lartxo dago zuek ondo irudikatzeko). Ia ondo azaltzen dudan zuek ulertzeko. Eskua ondo buztita, albo batetik, bolean sartu. Orea heldu, igo eta erlojuaren orratzen norabidean jiratu, bol-a beste eskuarekin alderantziz biratzen den bitartean. Horrela, oretik pikor guztiak desagertu arte. Bol bat olioz igurtzi eta sartu. Hozkailuan gorde.

Hurrengo egunean atera eta (nire kasuan) zortzi ordu giro-tenperaturan laga nuen, ia ia bikoiztu arte.

Ez dakit ondo ikusten den baina, hozkailutik atera nuenean bol-ari marra bat egin nion. Hamar ordu ondoren horrela zegoen.

Eta hemendik aurrera "salvese quien pueda". Maneiatzea oso zaila da, niretzat bai, behintzat.
Labea, aurretik berotu (250º). Erretilu neurrira, landare papera moztu eta irin dexente bota. Ondo bustitako espatula batekin, bol-etik paperera atera baina, kontuz!! Ahal den eta gutxien gasgabetu behar da. Gainetik ere irina bota. Ahal den forma eman eta labera, lurrunarekin. Hamabost minutu pasa ondoren ura atera nion eta beste hamar minututan eginda zegoen.

Orain arte egin dudan ogirik gozoena dela ez dakit esango nukeen baina, hor dabilela bai.

Zaporea? zoragarria!!

Zalantzarik gabe, sarritan egingo dudan ogia da. Ogitartekoak egiteko ezin hobea. Atzo gauean bezala, pare bat arrautz frijitutan txapla txapla egiteko ere, mundiala!! Eta lan gutxi, jeje.

Pd. Hozkailutik atera ondoren ez ziren hamar ordu izan, zortzi baizik.

Muxu bat.

Jolasean

Hamar hauekin, amaigabea zirudien hilara, bukatzen dut (ziur nago berriz ere egingo dela). Aurreko sarreran jarritako ogi bera da, baina forma desberdinekin. Ea gustatzen zaizkizuen.

Nahiz eta bi sarreren artean 28 argazki egon, ogiak, 36 izan ziren. Lau ogiko, 6 labealdi eta seiko, bi. Zer edo zer desberdina egiteko gogoa neukan eta hor emaitzak. Lan dexente baina, gustora. A!! taxua, soilik, euretariko bi dute.

Muxu bat

Ogi bat, ..... anitz.

.....= mozketa, ebaki, taxu. Bakoitzak nahi duen izena ipini.
Zuoi, ez zaizue inoiz pasatu istorio baten hasi, gauzak nahiko ondo atera eta bapatean, daztatzaileen hilara kilometrikoa izan? Ez? ba neri bai.
Despentsan muturra sartu, zekale erdi integralaren 5 kiloko zakua ikusi eta jakinda, galirin zuria neukala, hilara hori murriztea bururatu zitzaidan. Aste bete pasatu dut ogia egiten, burutik jota egongo banintz bezala. Denak berdinak, noski. Bestela badakizue "neriak zekale gutxiago zeukan, beste horrenak ... ez dakit zer" betikoa. Oreak, kilokoak egin nituen gero erdibitzeko. Beraz kilo erdiko ogiak, oparitzeko nahikoa ez? Hitz batean, denak berdinak egin nituela osagai hauekin:


Galirin zuria 350 gr.
Zekale erdi integrala 150 gr.
Ura 290 gr.
Legamia 200 gr.
Gatza 15 gr.
Azukrea 8 gr.

Oreak, beti bezala egin nituen. Oraingo honetan, lehenengo hartziduraren ostean erdibitu nituen.
Biribildu, deskantsatzen utzi, forma eman eta bannetonetan sartu. Gaueko hamabiak inguruan, launaka, laberatu. Hamar minutuero, erretiluak aldatzen nituen. Goian zegoena behera pasatuz eta alderantziz. Hau, ahal den eta azkarren. Ez da lan asko baina, erretiluen hotsa eta halako orduetan ba ... Ordutik, etxebarrukoak desberdin begiratzen naute. Zertan nabilen jabetzen badira, hilara amaigabe horretan sartzeko kapaz dituk/n jeje.

Aurreko sarrera baten epa!k, ogia ikusi bezain pronto, ..... gatik, bazekiela nirea zela esaten zidan. Sinadura balitz bezala. Alferkeria zela esan nion eta egia da. Bere iruzkinari esker aste horretan behintzat, alferkeria alde batera laga nuen eta sarrera hau egitea bururatu ere. Irudi batek mila hitz baino gehiago balio badu, pentsaizue zenbat balioko duten 18 irudi, buah!!

Izena nahi duzuena ipini baina, buruari astindu txiki bat emanez gero, "birgeriak" egin daitezke, edo ez? Ogian, ARTEA? Zergatik ez?

Oharra.- Ez dakit konturatu zareten, baina azkena, irribarrea izatea nahi zuen, jeje.

Joer, sudurra Pinotxorena baino haundiagoa atera zitzaidan, gizajoa!!

Bestalde azaltzea, ogiaren inguruan blog berri bat dagoela sarean, panis nostrum, izenarekin. Ez dut izan astirik irakurtzeko baina, lehenengo inpresioa ezin hobea da.

Musu bat denontzat.

Maitasunaren ogia

Batzuk, beharbada, ogi hau ezagutzen duzue. Mónikak (bons focs) bere bloggean argitaratu zuelako.

Duela hiru aste ta piku, ogi afrodiakoa? izena zuen post bat jarri nuen bloggean. Iruzkinen artean bat, Mònicarena zen. Bertan, Dan Lepard-en ogi bat aipatzen zuen. Susan-ek (Wild Yeast), ogi hau afrodisiakoa dela esaten duela eta maitasunaren ogia deitzen diola.

-Probatu, izugarri gustatuko zaizu eta, jartzen zidan eta esteka bat ere.

-Zergatik ez? pentsatu nuen.

Esteka zabaldu eta... ingeleses zegoen. Mail bat bidali nion eta errezeta erderatu egin zidan. Beraz, ogia, berari esker dihoakizue .

Osagaiak:

Galirin zuria 250 gr.
Galirin integrala 250 gr.
Ardo beltza 250 gr.
Legami naturala 300 gr.
Gatza 7 gr.
Pinaziak 100 gr.
Pikupasak 200 gr.

Bezperan ardoa, pinaziak eta pikupasak esne-ontzi baten irakiten ipini. Minutu bat pasatu ondoren, baztertu eta estalita utzi gau osoan. Oheratzera zoaztenean, irabiatu.

Hurrengo egunean likidoa iragazi eta erreserbatu. Likido horri ura gehitu 260 gr. eduki arte.

Osagai guztiak nahastu, gatza ere. Laga hamar minutu, egonean. Ondoren, mahai gainera irin pixkat bota eta Dan Lepard-en teknika erabiliz, 10-15 segundu oratu. Bol bati olioa igurtzi eta orea, bertan sartu. Ordu erdi pasatu eta gero, beste 10-15 segundu oratu, berriz bol-ean sartu. Ordu erdira etara, 10-15 segundu oratu eta berriz bol-era. Oraingoan ordu betera etara, biribildu eta laga bost minutu estalita.

Obal forma eman eta lautu -ogi zapala da-.

Landare-paperari irin pixkat bota eta orea bertan ipini. Trapu bati irina bota eta orea berarekin estali. Laga ordu eta erdi harrotzen. Labea, aurretik berotzen ipini. Orea, olioz igurtzi eta taxuak eman. Labean sartu 210 gradutara lurrunarekin. Hogei minutu pasatu ondoren ura etara eta laga eginda egon arte. Guztira, 45 minutu inguru.

Hanka sartze txikia izan nuen ardoa neurtzerakoan, 250 gr. bota beharrean 150 gr. bota nizkion beraz, ur gehiago dauka.

Onaaa, redio!! Mònikak arrazoia zeukan, izugarri gustatu zaigu eta. Bera bakarrik jan genuen baina, gazta pixkatekin....buah!! Oraingoan gainera, funtzionatu du. Gustiz maiteminduta nago, jeje. Hemendik aurrera ez dago aitzakirik, maitemin bazaudete, maitaaaasunaren ogia jatea besterik ez dago.

Mónikari eskainita.

Musu bat.

Pa amb fajol

Izenburua katalanez jarri diot irina bertatik ekarri nuelako, Els Hostalets d´en Bas herritik hain zuzen ere.

Duela urte batzuk Catalunyatik bueltan toki dotore batetik pasatu ginen. Etxera heldu bezain pronto, mapan begiratu eta La Garrotxa zela ikusi genuen. Ordutik, buruan sartuta geneukan baina pasa zen astean bertan egon ginen. Toki berezia da, oso. Magikoa, Mònikak (bonsfocs) esan zigun bezala. Naturak jan egiten zaitu. Berrogei sumenditik gora ditu. Airetik ikusi daitezke, globo aerostatikoetan irteerak antolatzen dituztelako. Haize zakarra zebilenez, ezin izan zuten gustiz pustu beraz, sumendiak lurretik ikusi behar izan genituen. Ederra putadia!! bueltatu beharko gara. Putadia dinot, baina heurentzat, jeje, berriz jasan beharko gaituztelako. Eta bueltatuko gara, seguru.
Erdi aroko herriak daude (Besalú, Sta. Pau,...) Mendi ibilbide errezak eta bizikletan ibiltzeko aukera asko. Ondo jaten da, oso ondo eta hori Euskal Herritarrontzat oso garrantzitsua da, ezta? jeje. Eta janari goxo horren bila, L´Hostalet jatetxera heldu ginen. Sarreran, bertako produkto batzuen erakusketa daukate, heuren artean, fajol haziak eta irina. Ez zutela saltzen eta lortzea oso zaila zela esan ziguten baina, nahi izanez gero, apur bat emango zigutela. Esan eta egin, 250 gr. gurekin etorri ziren. Mila esker.

Osagaiak:
Fajol irina 150 gr.
Galirin zuria 350 gr.
Ura 260 gr.
Legami naturala 200 gr.
Azukrea 6 gr.
Gatza 14 gr.

Orea, beste batzuetan bezala egin nuen. Osagai guztiak nahasi, gatza ezik. Laga ordu erdi egonean, gatza gehitu eta bost minutu inguru oratu. Nahiko itsaskorra da beraz, pazientzia euki. Hiru tolesdura eman, formatu, ordu eta erdi bannetonean eta labean sartu. Lehenengo hogei minutuak, lurrunarekin, 225 gradutara. Ondoren ura etara, 200 gradutara jaitsi eta beste 25 minutu eduki.
Argazkian ikusi daitekenez errautsa dela ematen du, usain arraroa dauka. Eder ederra zegoen. Behin Madridtienemiga-ko batek (Ajonjoli) esan zuen fajolaren zaporeak ez zaituela interes gabe lagatzen eta arrazoi guztia zeukan. Zapore sendoa dauka, oso. Guri asko gustatu zaigu. Mamiak gris-ilun kolorea hartzen du, dotorea!!.

Bon profit. Petons denontzat.

Olaiari eskainita. Milesker eder horri.